Η νέα ταινία του Κρίστοφερ Νόλαν Odyssey, προβάλλεται ως ένα τεχνικό επίτευγμα, ιδίως όταν κανείς τη βλέπει σε αίθουσα IMAX. Ωστόσο, πίσω από το εντυπωσιακό περίβλημα, η ταινία αποδεικνύεται μια χολιγουντιανή υπερπαραγωγή που επιλέγει να αναδείξει τη βία και το υπερθέαμα εις βάρος της ουσίας του ομηρικού έπους.
Της Ιουστίνης Φραγκούλη – Αργύρη
Η ποιητικότητα, η πολυπλοκότητα και η ανθρωποκεντρική διάσταση της Οδύσσειας υποχωρούν μπροστά σε μια αδιάκοπη, σχεδόν επιδεικτική αιματοχυσία.
Από τα πρώτα λεπτά, η ταινία βυθίζεται σε σκηνές ακραίας βίας: η Τροία που καίγεται, κεφάλια που κόβονται, βέλη που καρφώνονται σε μάτια και λαιμούς, μάχες που μοιάζουν να έχουν σχεδιαστεί για να σοκάρουν παρά για να υπηρετήσουν την αφήγηση.
Η βία δεν λειτουργεί ως δραματικό εργαλείο· γίνεται ο κεντρικός μηχανισμός της ταινίας. Το αποτέλεσμα θυμίζει περισσότερο επικές περιπέτειες για εφήβους, παρά μια σύγχρονη κινηματογραφική ανάγνωση ενός από τους θεμέλιους λίθους της παγκόσμιας λογοτεχνίας.
Στο επίκεντρο αυτής της υπερβολής βρίσκεται ένας Οδυσσέας ξένος προς τον μύθο. Ο ήρωας του Κρίστοφερ Νόλαν δεν είναι ο πολυμήχανος, ο ευφυής, ο εφευρέτης των απλών λύσεων που γνωρίζουμε από τον Όμηρο.
Αντίθετα, παρουσιάζεται ως ένας εγωκεντρικός πολεμιστής, περισσότερο πολέμιος των θεών παρά συνομιλητής τους, ένας άνδρας που δέχεται σύμφωνα με την μαντεία του Κάλχα να εγκαταλείψει τους συντρόφους του προκειμένου να επιστρέψει στο βασίλειό του και που λυτρώνεται μόνο μέσα από τις τύψεις του στο τέλος όταν επανειλημμένα λέει ότι θέλει να τους αποχαιρετήσει παίρνοντας μαζί του την Πηνελόπη και τον Τηλέμαχο.
“Οδύσσεια”: Η επική ταινία του Νόλαν πλησιάζει τα 640 εκ. δολάρια παγκοσμίως στο box office
Η κορύφωση του έργου με την σφαγή των μνηστήρων δεν προσφέρει κάθαρση· εντείνει την αίσθηση ότι η ταινία υπηρετεί τη βία και όχι την αφήγηση.
Η μόνη πραγματικά συγκινητική στιγμή είναι ο θάνατος του Άργους, του πιστού σκύλου που αναγνωρίζει το αφεντικό του — μια μικρή, ανθρώπινη νότα μέσα σε έναν ωκεανό αιματοχυσίας.
Οι ερμηνείες κινούνται σε άνισα επίπεδα. Η Λουπίτα Νιόνγκο ως Ωραία Ελένη μοιάζει εκτός τόπου και χρόνου, όχι για εθνοπολιτισμικούς λόγους, αλλά επειδή η παρουσία της δεν συνδέεται με τον μύθο ούτε με την ατμόσφαιρα της ταινίας.
Η Ζεντάγια ως Αθηνά είναι υποτονική, άχρωμη, χωρίς την επιβλητικότητα και τη σοφία που χαρακτηρίζουν τη θεά της Σοφίας. Αντίθετα, η Ανν Χάθαγουεϊ προσφέρει μια αριστοκρατική, στιβαρή Πηνελόπη, ενώ ο Ματ Ντίλον αποδίδει έναν ισορροπημένο, σωστό ρόλο.
Παρά την τεχνική αρτιότητα, τα εφέ, την τελειότητα στον ήχο και την εικόνα, η ταινία Odyssey δεν θεωρώ ότι απευθύνεται σε ενήλικες θεατές με άποψη. Μοιάζει περισσότερο με ένα παιδικό όνειρο ενός αγοριού που απέκτησε πρόσβαση σε εκατομμύρια δολάρια και το έκανε πραγματικότητα, με το παγκόσμιο κοινό των κριτικών να υποκλίνεται κυρίως επειδή αυτός ήταν ο Νόλαν.
Η ταινία δεν μεταφέρει τίποτα από το μεγαλείο της Οδύσσειας· δεν αναδεικνύει τον πολυμήχανο Οδυσσέα, δεν τιμά την ποιητικότητα του Ομήρου, δεν προσφέρει ουσία, βάθος ή ερμηνευτική πολυπλοκότητα. Είναι μια υπερπαραγωγή θορυβώδης και ερεβώδης.
Οδύσσεια: Σε ποιες χώρες γυρίστηκε η νέα ταινία του Κρίστοφερ Νόλαν
Σε μια εποχή όπου η βία κυριαρχεί ήδη στην οθόνη, η ταινία του Νόλαν Odyssey επιλέγει να την ενισχύσει αντί να την υπερβεί.
Και αυτό είναι ίσως το μεγαλύτερο της μειονέκτημα: μια υπερπαραγωγή που εντυπωσιάζει τεχνικά αλλά αποτυγχάνει να συγκινήσει, να εμπνεύσει ή να τιμήσει τον μύθο που επιχειρεί να αναπλάσει.
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ