Τα τουρκικά όνειρα για επιστροφή στα F-35 κατέρρευσαν με πάταγο μέσα στην ίδια την Ουάσινγκτον διά στόματος Ρούμπιο.
Όσα επί μήνες παρουσίαζαν φιλοκυβερνητικά κέντρα στην Άγκυρα ως «επικείμενη δικαίωση» αποδείχθηκαν πολιτική φούσκα.
Η δημόσια τοποθέτηση του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο λειτούργησε σαν θεσμική καταιγίδα που σάρωσε τις ψευδαισθήσεις της τουρκικής ηγεσίας: Όσο οι S-400 παραμένουν στην Τουρκία, τα F-35 παραμένουν απαγορευμένη ζώνη.
Και το μήνυμα δεν ήταν απλώς διπλωματικό. Ήταν νομικό, πολιτικό και στρατηγικό. Ο Ρούμπιο μίλησε καθαρά εκεί που άλλοι καλλιεργούσαν αυταπάτες. Σε μια εποχή όπου οι διπλωματικές ασάφειες συχνά χρησιμοποιούνται για να κρατούν ζωντανές ελπίδες και πολιτικά αφηγήματα, ο Ρούμπιο επέλεξε τη σκληρή καθαρότητα.
Η απάντησή του στο Κογκρέσο έκλεισε οριστικά το παράθυρο των ερμηνειών. Οι αμερικανικοί νόμοι δεν επιτρέπουν επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 όσο διατηρεί το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα.
Με μία τοποθέτηση υπενθύμισε κάτι που στην Άγκυρα φαίνεται πως αγνοούσαν: Η πρόσβαση στις πιο ευαίσθητες τεχνολογίες του ΝΑΤΟ δεν είναι προϊόν πολιτικού παζαριού ούτε προσωπικών γνωριμιών.
Η πολιτική γραμμή Μπάρακ κατέρρευσε δημόσια
Ακόμη πιο αποκαλυπτική ήταν η έμμεση αλλά σαφής αποδόμηση της προσέγγισης που είχε εκπέμψει ο Αμερικανός πρέσβης στην Άγκυρα, Τομ Μπάρακ.
Οι αναφορές περί πιθανών «διπλωματικών λύσεων» και εύκολης υπέρβασης του αδιεξόδου δημιούργησαν στην Τουρκία υπερβολικές προσδοκίες και αναζωπύρωσαν το αφήγημα ότι το ζήτημα των S-400 θα μπορούσε να λυθεί με πολιτικές διευθετήσεις.
Η πραγματικότητα αποδείχθηκε εντελώς διαφορετική.
Η παρέμβαση Ρούμπιο άφησε έκθετη αυτή τη γραμμή, επιβεβαιώνοντας ότι η αμερικανική στρατηγική δεν αλλάζει με δηλώσεις καλής θέλησης ούτε με επικοινωνιακές ερμηνείες.
Όταν μιλά το Κογκρέσο και το νομικό πλαίσιο των ΗΠΑ, οι προσωπικές εκτιμήσεις περνούν σε δεύτερη μοίρα.
Το ακριβότερο «τρόπαιο» της τουρκικής στρατηγικής
Το σύστημα που παρουσιάστηκε από την τουρκική ηγεσία ως σύμβολο στρατηγικής ανεξαρτησίας κατέληξε να μοιάζει με πανάκριβο αδιέξοδο.
Δισεκατομμύρια δολάρια δαπανήθηκαν για ένα ρωσικό οπλικό σύστημα που όχι μόνο δεν αναβάθμισε τη θέση της Τουρκίας, αλλά της στέρησε την πρόσβαση στο κορυφαίο μαχητικό πέμπτης γενιάς της Δύσης.
Η Ουάσινγκτον θεωρεί τη συνύπαρξη S-400 και F-35 απαράδεκτο κίνδυνο ασφαλείας, καθώς η παρουσία ρωσικού συστήματος δίπλα σε αμερικανική stealth τεχνολογία θεωρείται απειλή για κρίσιμα επιχειρησιακά δεδομένα.
Το αποτέλεσμα είναι αμείλικτο: οι S-400 παραμένουν πολιτικό βάρος και τα F-35 πετούν μακριά από την Άγκυρα.
Η Ελλάδα στη σωστή πλευρά
Την ίδια ώρα, η Ελλάδα βλέπει τη στρατηγική της επιλογή να δικαιώνεται.
Με σταθερό προσανατολισμό, αξιόπιστες συμμαχίες και αποφυγή επικίνδυνων γεωπολιτικών τυχοδιωκτισμών, η Αθήνα ενισχύει τη θέση της στον αμυντικό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.
Η συμμετοχή στο πρόγραμμα των F-35 δεν αποτελεί μόνο εξοπλιστική αναβάθμιση. Είναι πολιτική και στρατηγική πιστοποίηση αξιοπιστίας.
Η εικόνα πλέον είναι δύσκολο να αγνοηθεί: η Τουρκία παραμένει εγκλωβισμένη στις συνέπειες μιας επιλογής που η ίδια επέβαλε στον εαυτό της, ενώ η Ελλάδα ενισχύει την αποτρεπτική της ισχύ και προσεγγίζει μια νέα εποχή αεροπορικής υπεροχής.
Οι S-400 που κάποτε παρουσιάζονταν ως «στρατηγικός θρίαμβος» εξελίσσονται στο ακριβότερο μάθημα γεωπολιτικής για την Άγκυρα.
Διαβάστε επίσης:
Το Κογκρέσο ζητά εξηγήσεις από τον Ρούμπιο για Τουρκία και F-35
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ