Σε αυξημένη επιχειρησιακή ετοιμότητα βρίσκεται η Περιφέρεια Αττικής για την αντιμετώπιση των κουνουπιών και την προστασία της δημόσιας υγείας, έχοντας ήδη αυξήσει κατά 30% τους φετινούς ψεκασμούς, τόσο από εδάφους όσο και από αέρος.
Η ενίσχυση των δράσεων δεν αφορά μόνο τη φετινή περίοδο, καθώς η ίδια αύξηση έχει προβλεφθεί και στο νέο τριετές πρόγραμμα για την καταπολέμηση των κουνουπιών, που αφορά την περίοδο 2027-2029 και για το οποίο βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη η διαγωνιστική διαδικασία.
Η Περιφέρεια Αττικής υλοποιεί το Πρόγραμμα Ολοκληρωμένης Διαχείρισης Κουνουπιών σε ολόκληρη την Αττική, με τις παρεμβάσεις να σχεδιάζονται με βάση επιστημονικά δεδομένα και να προσαρμόζονται στις ανάγκες κάθε περιοχής.
Η επιστημονική παρακολούθηση από το Μπενάκειο
Κομβικό ρόλο στο πρόγραμμα έχει η συνεργασία της Περιφέρειας Αττικής με το Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο, το οποίο πραγματοποιεί συστηματική παρακολούθηση και έρευνα για την παρουσία και την εξέλιξη των κουνουπιών σε ολόκληρο το Λεκανοπέδιο.
Τα αποτελέσματα των δειγματοληψιών δείχνουν πού και πότε απαιτούνται παρεμβάσεις, επιτρέποντας στις αρμόδιες Διευθύνσεις Υγειονομικού Ελέγχου και Περιβαλλοντικής Υγιεινής της Περιφέρειας Αττικής να κινηθούν πιο γρήγορα και στοχευμένα.
Σε ό,τι αφορά τον ιό του Δυτικού Νείλου, η Περιφέρεια επισημαίνει ότι μεταδίδεται στον άνθρωπο από το τσίμπημα του κοινού κουνουπιού Culex pipiens, το οποίο ζει και αναπτύσσεται κυρίως μέσα στις πόλεις, κοντά σε σπίτια και σε σημεία όπου υπάρχει καθημερινή ανθρώπινη δραστηριότητα.
Πρόκειται για ιδιαίτερα ανθρωπόφιλο είδος, το οποίο για την αναπαραγωγή του αξιοποιεί κυρίως εστίες στάσιμου νερού που δημιουργούνται στο αστικό περιβάλλον. Τέτοιες εστίες μπορεί να εντοπίζονται σε φρεάτια, βόθρους, δοχεία ή άλλες μικρές συλλογές νερού, αλλά και σε αυλές και κήπους.
Η Περιφέρεια διευκρινίζει ότι ως περιοχή συστηματικής παρέμβασής της κατά των κουνουπιών ορίζεται το φυσικό και περιαστικό περιβάλλον της Αττικής και όχι ο αστικός ιστός των πόλεων.
Μέσα στον αστικό ιστό, η διαχείριση των ανθρωπογενών εστιών και η εφαρμογή των τοπικών προγραμμάτων καταπολέμησης των κουνουπιών αποτελούν πρωτίστως αρμοδιότητα των κατά τόπους Δήμων.
Η Περιφέρεια παρεμβαίνει και μέσα στις πόλεις μόνο σε έκτακτες περιπτώσεις, με επιχειρησιακές δράσεις σε όλες τις εν δυνάμει εστίες, τόσο σε κοινόχρηστους όσο και σε ιδιωτικούς χώρους. Όπως υπογραμμίζεται, η ύπαρξη ενεργού και συστηματικού προγράμματος σε κάθε Δήμο αποτελεί επιστημονικά κρίσιμο κρίκο για την αποτελεσματική προστασία των αστικών γειτονιών.
Νίκος Χαρδαλιάς: «Βρισκόμαστε σε πλήρη επιφυλακή»
Ο Περιφερειάρχης Αττικής, Νίκος Χαρδαλιάς, αναφέρεται στην ανάγκη συνεχούς προσαρμογής του σχεδιασμού στα νέα δεδομένα:
«Η προστασία της δημόσιας υγείας δεν επιτρέπει κανέναν εφησυχασμό. Οι συνθήκες αλλάζουν και ο σχεδιασμός μας πρέπει να προσαρμόζεται άμεσα στα νέα δεδομένα. Η εμφάνιση κρουσμάτων του ιού του Δυτικού Νείλου σε συνδυασμό με τους κινδύνους που ελλοχεύουν από την κλιματική αλλαγή μας οδήγησαν στην απόφαση να ενισχύσουμε τις στοχευμένες δράσεις κατά των κουνουπιών κατά 30%, προσθέτοντας νέους ψεκασμούς από εδάφους και αέρος κατά των εντόμων. Φέτος πραγματοποιούμε περισσότερες δράσεις από κάθε άλλη χρονιά, ενώ την ίδια ενίσχυση έχουμε προβλέψει και για το νέο τριετές πρόγραμμα 2027 – 2029».
Ο κ. Χαρδαλιάς αναφέρεται παράλληλα στη συνεργασία με το Μπενάκειο, τον ΕΟΔΥ και τους Δήμους της Αττικής:
«Η επιστημονική παρακολούθηση του προγράμματός μας από το Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο και η άψογη συνεργασία μας τόσο με τον ΕΟΔΥ όσο και με τους Δήμους της Αττικής, δημιουργούν τα εχέγγυα για την καλύτερη αντιμετώπιση του προβλήματος».
Παράλληλα, υπενθυμίζει ότι από το 2025 λειτουργεί το Παρατηρητήριο Ενημέρωσης Κουνουπιών attica-mosquito.gr, όπου οι πολίτες μπορούν να βρουν ενημερωτικό υλικό, καμπάνιες και πληροφορίες για τις δράσεις της Περιφέρειας.
Όλες οι ενέργειες του προγράμματος δημοσιοποιούνται επίσης στην ιστοσελίδα της Περιφέρειας Αττικής, όπου οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ενημερώνονται.
«Εργαζόμαστε με σχέδιο, επιστημονικά στοιχεία και ξεκάθαρους ρόλους, με κοινό στόχο την προστασία των πολιτών», καταλήγει ο Νίκος Χαρδαλιάς.
Από 58 αυξήθηκαν σε 78 οι κύκλοι ψεκασμών
Την ενίσχυση των δράσεων στην Ανατολική Αττική περιγράφει ο Γιώργος Κώσταντος, υγιεινολόγος MSc και επόπτης Δημόσιας Υγείας, ο οποίος είναι πρόεδρος της Τεχνικής Επιτροπής Παρακολούθησης του προγράμματος καταπολέμησης κουνουπιών της Π.Ε. Ανατολικής Αττικής.
Όπως σημειώνει: «Για την άμεση αντιμετώπιση των κρουσμάτων του ιού του Δυτικού Νείλου, έχουμε αυξήσει τους έκτακτους ψεκασμούς κατά 20. Συγκεκριμένα, στο πρόγραμμα εφαρμογών από εδάφους για το 2026, από τις 58 εφαρμογές (24 στις περιαστικές περιοχές των Δήμων της Ανατολικής Αττικής, 24 στις Οικολογικά Προστατευμένες Περιοχές και 10 έκτακτες) ανεβήκαμε στις 78. Παράλληλα σε έκτακτες περιπτώσεις παρεμβαίνουμε άμεσα στο αστικό περιβάλλον σε συνεργασία με τους Δήμους, με σειρά επιχειρησιακών δράσεων».
«Το κοινό κουνούπι υπάρχει καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους»
Ο Δρ. Αντώνιος Μιχαηλάκης, Ερευνητής Α΄ και Προϊστάμενος του Εργαστηρίου Εντόμων και Παρασίτων Υγειονομικής Σημασίας του Μπενακείου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου, εξηγεί τη σημασία της συνεχούς επιστημονικής παρακολούθησης.
«Τα στοιχεία της έρευνάς μας, δείχνουν ότι το κοινό κουνούπι υπάρχει καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Οι ολοένα και πιο ήπιοι χειμώνες, λόγω της κλιματικής αλλαγής, το βοηθούν να προσαρμόζεται γρηγορότερα και να παραμένει ενεργό για μεγαλύτερο διάστημα. Στις δειγματοληψίες μπορεί επίσης να εντοπίζονται κουνούπια θετικά στον ιό».
Όπως επισημαίνει, το ερευνητικό πρόγραμμα της Περιφέρειας Αττικής και του Μπενακείου Φυτοπαθολογικού Ινστιτούτου αφορά την εντομολογική επιτήρηση και έρευνα, αλλά και την πραγματοποίηση παρεμβάσεων σε ολόκληρη την έκταση της Περιφέρειας Αττικής.
«Παράγει αξιόπιστα στοιχεία, τα οποία είναι άμεσα διαθέσιμα σε κάθε ενδιαφερόμενο φορέα. Με βάση αυτά τα στοιχεία καθορίζονται οι παρεμβάσεις, κυρίως μέσα στις πόλεις».
Ο ίδιος υπογραμμίζει ότι το πρόγραμμα συμμορφώνεται πλήρως με τους στόχους που έχουν τεθεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τους Στόχους Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών, γεγονός που, όπως σημειώνει, το αναδεικνύει σε σημαντική καλή πρακτική σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Διαβάστε επίσης: Τορόντο: Εντοπίστηκαν θετικά κρούσματα του ιού του Δυτικού Νείλου σε κουνούπια στην περιοχή του York
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ