Η διαδοχή στον Καναδά, μετά την ιστορική παραίτηση του Αρχιεπισκόπου Σωτηρίου, δεν αποτελεί μια απλή διοικητική μεταβολή. Αποτελεί κρίσιμο κόμβο για τις ισορροπίες του Οικουμενικού Πατριαρχείου και για το πώς διαμορφώνεται το εκκλησιαστικό τοπίο ενόψει της μελλοντικής πατριαρχικής διαδοχής.
Της Ιουστίνης Φραγκούλη-Αργύρη
Ο Καναδάς είναι μια επαρχία με βαρύτητα: ισχυρή ομογένεια, οικονομική σταθερότητα, θεσμικό κύρος και μακρά παράδοση εκκλησσιαστικής και Ορθοδοξοκεντρικής ανάπτυξης.
Η επιλογή του νέου Αρχιεπισκόπου θα επηρεάσει όχι μόνο την τοπική Εκκλησία, αλλά και το ευρύτερο πατριαρχικό περιβάλλον.
Η παραίτηση του Αρχιεπισκόπου Καναδά Σωτηρίου και οι τέσσερις πιθανοί υποψήφιοι για τον θώκο
Σε αυτό το πλαίσιο, οι «δελφίνοι» του Πατριαρχικού Θρόνου αποκτούν ιδιαίτερη σημασία: ο Μητροπολίτης Χαλκηδόνος Εμμανουήλ, ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής Ελπιδοφόρος και ο Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας Μακάριος. Ο Εμμανουήλ, ως Χαλκηδόνος, αποτελεί τον θεσμικό άξονα του Φαναρίου· η επιρροή του είναι κυρίας σημασίας διότι είναι ο άξονας του διεκκλησιαστικού διαλόγου.
Μια επιλογή στον Καναδά που θα ευθυγραμμίζεται με το δικό του ύφος θα ενισχύσει το παραδοσιακό, θεσμικό μοντέλο διοίκησης.
Ένας Αρχιεπίσκοπος Καναδά που θα κινείται κοντά στο δικό του μοντέλο θα ενισχύσει τον άξονα Αμερικής–Καναδά και θα αυξήσει την επιρροή του στη Βόρεια Αμερική. Ο Μακάριος της Αυστραλίας εξάλλου έχει φέρει την κατανομή της μεγάλης χώρας σε χωροεπισκοπές συνδυάζοντας παράδοση και ανανέωση· μια επιλογή στον Καναδά θα τον φέρει σε άμεση επιρροή για την διεκδίκηση του πατριαρχικού θρόνου.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Μητροπολίτης Σικάγου Ναθαναήλ προστίθεται πλέον στους διεκδικητές του Καναδά ως μια ιδιαίτερα υπολογίσιμη περίπτωση, καθότι συνδέεται με στενούς φιλικούς δεσμούς με τον Αυστραλίας Μακάριο.
Με βάση τις ισορροπίες και τη γνώση της καναδικής πραγματικότητας, οι επικρατέστεροι διεκδικητές του Καναδά θεωρούνται ο Μητροπολίτης Σουηδίας Κλεόπας, ο Επίσκοπος Ναζιανζού Αθηναγόρας, ο Μητροπολίτης Ιρλανδίας Ιάκωβος και ο Μητροπολίτης Σικάγου Ναθαναήλ.
Πολλοί αναφέρουν και τον διευθυντή του Πατριαρχικού γραφείου και γραμματέα του Πατριάρχη , αρχιμανδρίτη Αέτιο.
Ο Κλεόπας, με την εξωστρέφεια και τη διεθνή παρουσία του, την γνώση του περί Βόρειας Αμερικής λόγω της πολύχρονης θητείας του καθώς την ανάπτυξη της Μητρόπολης Σκανδιναβίας θα ενίσχυε τον άξονα Ελπιδοφόρου.
Ο Αθηναγόρας, με την εμπειρία του στον Καναδά και τη διακονία του στην Αμερική, θα ενίσχυε τον αμερικανικό πόλο.
Ο Ιάκωβος, με την δυναμική ποιμαντική του παρουσία στην ανάπτυξη του Ανατολικού Καναδά, την δημιουργία και την ραγδαία εξέλιξη της μητρόπολης Ιρλανδίας, καθώς και τη βαθιά γνώση της καναδικής πραγματικότητας, θα αποτελούσε μια ομαλή μετάβαση από τον Αρχιεπίσκοπο Σωτήριο στη νέα εποχή.
Ο Ναθαναήλ, τέλος, θα γινόταν συνδετικός κρίκος ανάμεσα στις διαφορετικές εκκλησιοπολιτικές κατευθύνσεις με στήριξη από και προς τον Αρχιεπίσκοπο Αυστραλίας.
Παρότι οι πληροφορίες για την επιλογή Αέτιου ήταν επισταμένες, φαίνεται ότι ασθενεί το σενάριο καθώς ο ίδιος κρίνεται άκρως απαραίτητος στο πλευρό του Πατριάρχη, ενώ θα έβλεπε τον εαυτό του στην Αθήνα ως έξαρχο του Πατριαρχικού Θρόνου, καθότι προσβλέπει σε ακαδημαϊκή καριέρα στο Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Η επιλογή του νέου Αρχιεπισκόπου Καναδά θα επηρεάσει άμεσα την πατριαρχική διαδοχή, όχι μόνο επειδή ο Καναδάς είναι στρατηγική επαρχία, αλλά και επειδή ο νέος ιεράρχης θα συμμετάσχει στο σώμα που θα εκλέξει τον επόμενο Πατριάρχη με ό,τι σημαίνει η δική του επιρροή σε άλλους μητροπολίτες.
Η απόφαση του Φαναρίου θα αποκαλύψει ποιο μοντέλο διοίκησης προκρίνεται για την επόμενη μέρα: το εξωστρεφές και δυναμικό, το θεσμικό και παραδοσιακό, το ανανεωτικό και κοινωνικά ευαίσθητο ή το ισορροπημένο και ενωτικό.
Αρχιεπίσκοπος Καναδά Σωτήριος: Το ποιμαντορικό του ραβδί δεν ήταν από χρυσό αλλά από ξύλο
Η διαδοχή στον Καναδά, επομένως, δεν είναι απλώς μια τοπική εκκλησιαστική διαδικασία· είναι ένας κρίσιμος κρίκος στην αλυσίδα που οδηγεί στη μελλοντική πατριαρχική εκλογή και ένας καθρέφτης των ισορροπιών που διαμορφώνονται στο Φανάρι.
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ