Πέτυχε το σχέδιο του Τραμπ για τη Γάζα;

Λιγότερο από έξι μήνες μετά την ίδρυση του Συμβουλίου Ειρήνης (Board of Peace), του φορέα που η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ παρουσίασε ως βασικό εργαλείο για τη μεταπολεμική διαχείριση της Γάζας, η Ουάσιγκτον προχωρά σε μια αιφνιδιαστική αλλαγή του νομικού του καθεστώτος.

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, ανακοίνωσε ότι ο οργανισμός δεν θα λειτουργεί πλέον ως δημόσιος διεθνής οργανισμός κρατών-μελών, αλλά ως διεθνής μη κυβερνητική οργάνωση (INGO).

Σύμφωνα με ανάλυση της Zaha Hassan, ερευνήτριας στο Carnegie Endowment for International Peace, η εξέλιξη αυτή συνιστά σημαντική ανατροπή για το αρχικό σχέδιο της κυβέρνησης Τραμπ και δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα σχετικά με τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τον διεθνή έλεγχο του φορέα που είχε αναλάβει κεντρικό ρόλο στη μεταπολεμική διαχείριση της Γάζας.

Το Συμβούλιο Ειρήνης (Board of Peace) είχε δημιουργηθεί με το Εκτελεστικό Διάταγμα 14375, ενώ οι ΗΠΑ είχαν καλέσει αραβικά κράτη να προσχωρήσουν στον οργανισμό, παρουσιάζοντάς τον ως τον μηχανισμό που θα συντόνιζε την ανοικοδόμηση και τη μεταβατική διακυβέρνηση του παλαιστινιακού θύλακα.

Όπως επισημαίνει η Hassan, από την πρώτη στιγμή η δομή του οργανισμού είχε προκαλέσει αντιδράσεις, καθώς απέκλειε τους Παλαιστινίους από τις δομές διακυβέρνησης, δεν προέβλεπε σαφές χρονοδιάγραμμα για τη μεταβίβαση της διοίκησης στην Παλαιστινιακή Αρχή και συγκέντρωνε υπερβολικές εξουσίες στην αμερικανική πλευρά.

Παρά τις επιφυλάξεις, αρκετά κράτη στήριξαν την πρωτοβουλία, εκτιμώντας ότι η αμερικανική επιρροή θα μπορούσε να συμβάλει στον τερματισμό του πολέμου, στην απρόσκοπτη είσοδο ανθρωπιστικής βοήθειας και στη σταθεροποίηση της κατάστασης στη Γάζα.

Παράλληλα, η εμπλοκή οργανισμών όπως ο ΟΗΕ και η Παγκόσμια Τράπεζα δημιούργησε την προσδοκία ότι θα υπήρχαν επαρκείς μηχανισμοί εποπτείας και διαφάνειας.

Ωστόσο, η ανακοίνωση του Ρούμπιο αλλάζει τα δεδομένα. Σύμφωνα με την ανάλυση του Carnegie Endowment, η μετατροπή του οργανισμού σε διεθνή ΜΚΟ ενδέχεται να περιορίσει τη διεθνή εποπτεία και να αποδυναμώσει τον έλεγχο τόσο του αμερικανικού Κογκρέσου όσο και των κρατών που είχαν στηρίξει την πρωτοβουλία.

Η ίδια ανάλυση υποστηρίζει ότι, όσο η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα παραμένει οξεία και δεν υπάρχουν σαφείς εγγυήσεις για τη διαχείριση της βοήθειας και της ανοικοδόμησης, ενισχύονται οι αμφιβολίες για το κατά πόσο το σχέδιο της κυβέρνησης Τραμπ πέτυχε τους στόχους που είχε θέσει.

Διαβάστε επίσης:

Το Συμβούλιο Ειρήνης Τραμπ συνεδριάζει στην Κύπρο για την «επόμενη ημέρα» της Γάζας