Η πρωθυπουργός της Alberta υπερασπίζεται το δημοψήφισμα της 19ης Οκτωβρίου για το μέλλον της επαρχίας στον Καναδά, ενώ separatists, πολιτικοί αντίπαλοι και επιχειρηματικοί φορείς καταγγέλλουν την πρωτοβουλία ως παράγοντα πολιτικής και οικονομικής αστάθειας.
Η πολιτική αντιπαράθεση γύρω από το μέλλον της Alberta στον Καναδά κλιμακώνεται, μετά την ανακοίνωση της πρωθυπουργού της επαρχίας Danielle Smith ότι το δημοψήφισμα της 19ης Οκτωβρίου θα ζητά από τους πολίτες να αποφασίσουν εάν επιθυμούν να παραμείνουν στον Καναδά ή να ξεκινήσει η διαδικασία για ένα δεσμευτικό δημοψήφισμα αποχώρησης.
Η απόφαση ανακοινώθηκε σε τηλεοπτικό διάγγελμα την Πέμπτη και προκάλεσε άμεσες αντιδράσεις, ιδιαίτερα μέσα στο separatist κίνημα της Alberta, καθώς πολλοί υποστηρικτές της ανεξαρτησίας περίμεναν από την κυβέρνηση να θέσει απευθείας το ζήτημα της απόσχισης στην κάλπη.
Η εξέλιξη έρχεται λίγες ημέρες μετά από δικαστική απόφαση που απέρριψε αίτημα πολιτών για τη διεξαγωγή δεσμευτικού δημοψηφίσματος σχετικά με την αποχώρηση της Alberta από τον Canada.
Η θέση της Danielle Smith
Μιλώντας στους δημοσιογράφους την Παρασκευή, η Danielle Smith υπερασπίστηκε την επιλογή της κυβέρνησής της, δηλώνοντας ότι η δικαστική απόφαση δεν της άφηνε άλλη ρεαλιστική επιλογή.
Η ίδια ανέφερε ότι σκοπεύει να ασκήσει έφεση κατά της απόφασης, ωστόσο παραδέχθηκε ότι η νομική διαδικασία ενδέχεται να διαρκέσει χρόνια.
Σύμφωνα με την Smith, το δημοψήφισμα του φθινοπώρου προσφέρει στους πολίτες τη δυνατότητα να εκφραστούν άμεσα και να δώσουν πολιτική κατεύθυνση στην κυβέρνησή της.
Δηλώσεις Danielle Smith
«Βλέπω 400.000 ανθρώπους που υπέγραψαν αίτημα για να ψηφίσουν υπέρ της παραμονής στον Canada και 300.000 που υπέγραψαν το αντίθετο. Πρόκειται για 700.000 πολίτες της Alberta.»
Η Smith τόνισε ότι το μέγεθος της συμμετοχής αποδεικνύει πως η κοινωνία επιθυμεί να συζητήσει ανοιχτά το ζήτημα.
«Αυτό αντιστοιχεί στο 25% όλων των πολιτών σε ηλικία ψήφου στην επαρχία. Είναι σαφές ότι θέλουν να γίνει αυτή η συζήτηση.»
Όταν ρωτήθηκε εάν ανησυχεί για τη θέση της στην ηγεσία του κυβερνώντος κόμματος, η πρωθυπουργός απέφυγε να απαντήσει ευθέως και κάλεσε τους υποστηρικτές της ανεξαρτησίας να επικεντρωθούν στο δημοψήφισμα.
«Υπάρχουν δύο επιλογές: η πρώτη είναι η παραμονή στον Canada και η δεύτερη η έναρξη της νομικής διαδικασίας αποχώρησης. Όσοι στηρίζουν τη δεύτερη επιλογή πρέπει να επικεντρωθούν σε αυτό. Εγώ θα επικεντρωθώ στην παραμονή.»
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι θα αποδεχθεί το αποτέλεσμα της κάλπης.
«Θα σεβαστώ το αποτέλεσμα και ελπίζω ότι θα το σεβαστούν και εκείνοι.»
Οργή από το separatist κίνημα
Η ανακοίνωση προκάλεσε έντονη δυσαρέσκεια μεταξύ των separatists της Alberta, οι οποίοι θεωρούν ότι η Smith υπαναχώρησε από τις προσδοκίες τους.
Ο δικηγόρος Jeff Rath, που εκπροσωπεί την ομάδα Stay Free Alberta, χαρακτήρισε την κίνηση «προδοσία» απέναντι σε χιλιάδες μέλη του United Conservative Party (UCP) που είχαν στηρίξει πολιτικά την πρωθυπουργό.
Ο Rath προειδοποίησε ότι πολλοί εντός του κόμματος ενδέχεται πλέον να ζητήσουν έκτακτη διαδικασία επανεξέτασης της ηγεσίας της Smith.
Παρά τις πιέσεις, εκπρόσωπος του UCP απέφυγε να επιβεβαιώσει εάν υπάρχουν σχετικές κινήσεις στις τοπικές οργανώσεις.
Το UCP στηρίζει την ηγεσία Smith
Ο εκπρόσωπος του κόμματος Dave Prisco επέμεινε ότι η Smith διατηρεί ισχυρή πολιτική στήριξη, τόσο στη βάση του κόμματος όσο και ευρύτερα.
Ο Prisco υπενθύμισε ότι η πρωθυπουργός είχε λάβει ποσοστό έγκρισης 91,5% στην εσωκομματική αξιολόγηση ηγεσίας το 2024.
Δήλωση Dave Prisco
«Υπό την ηγεσία της καταρρίπτουμε κάθε προηγούμενο ρεκόρ χρηματοδότησης, συγκεντρώνοντας δυόμισι φορές περισσότερα χρήματα από όσα συγκέντρωσε το NDP το προηγούμενο τρίμηνο.»
Και πρόσθεσε:
«Τέτοια αποτελέσματα υπάρχουν μόνο όταν υπάρχει ισχυρή ηγεσία με συντριπτική στήριξη.»
Το κόμμα είχε προγραμματίσει διαδικτυακή συνάντηση αποκλειστικά για μέλη του το Σάββατο, με το θέμα του δημοψηφίσματος να αναμένεται να κυριαρχήσει στις συζητήσεις.
Αντιδράσεις από πολιτικούς και επιχειρηματικούς φορείς
Οι αντιδράσεις δεν περιορίστηκαν στην Alberta.
Ο πρωθυπουργός του Ontario, Doug Ford, άσκησε δημόσια κριτική στη Smith, δηλώνοντας ότι ο ίδιος δεν θα προχωρούσε ποτέ σε μια τέτοια διαδικασία.
Δήλωση Doug Ford
«Η Premier Smith γνωρίζει πώς αισθάνομαι. Προσπαθεί, υποθέτω, να προστατεύσει το 30% της βάσης της. Κατά τη γνώμη μου, αυτό δεν πρόκειται να κερδίσει.»
Αντίστοιχα επικριτικός εμφανίστηκε και ο δήμαρχος του Calgary, Jeromy Farkas, ο οποίος χαρακτήρισε το σχέδιο πολιτικά παράδοξο.
Δήλωση Jeromy Farkas
«Το να προκηρύσσεται δημοψήφισμα για το αν θα γίνει μελλοντικά άλλο δημοψήφισμα δείχνει γελοία έλλειψη επαρχιακής ηγεσίας.»
Σύμφωνα με τον Farkas, η συζήτηση περί απόσχισης ενισχύει την αβεβαιότητα για επενδύσεις και οικονομική ανάπτυξη.
Η απάντηση της Smith για την «κρίση»
Η Smith απέρριψε τις κατηγορίες ότι η κυβέρνησή της ευθύνεται για τη σημερινή ένταση.
Αντιθέτως, απέδωσε την άνοδο του separatist αισθήματος σε προηγούμενες ομοσπονδιακές κυβερνήσεις και σε πολιτικούς άλλων επαρχιών που – όπως υποστήριξε – αντιτάχθηκαν στην ανάπτυξη του ενεργειακού τομέα της Alberta.
Δήλωση Danielle Smith
«Αυτός είναι ο λόγος που βιώνουμε αυτή την κρίση σήμερα.»
Η πρωθυπουργός υπερασπίστηκε επίσης τη νέα ενεργειακή συμφωνία με τον πρωθυπουργό του Canada Mark Carney, η οποία στοχεύει στην κατασκευή νέου αγωγού bitumen προς τη δυτική ακτή.
Παρέμβαση Mark Carney και αντιπολίτευσης
Ο πρωθυπουργός Mark Carney δεν αναφέρθηκε άμεσα στο δημοψήφισμα, αλλά απηύθυνε έκκληση για ενότητα και στενότερη συνεργασία με την Alberta:
«Ο Καναδάς λειτουργεί. Εργαζόμαστε στο πνεύμα του συνεργατικού federalism για να κάνουμε τη χώρα καλύτερη.»
Πιο επιθετικός ήταν ο βουλευτής της Alberta και μέλος της κυβέρνησης Carney, Corey Hogan, ο οποίος κατηγόρησε ευθέως τη Smith:
«Τα εσωτερικά πολιτικά προβλήματα της Smith έχουν μετατραπεί σε εθνική κρίση.»
Την ίδια ώρα, ο ηγέτης της αντιπολίτευσης στην Alberta, Naheed Nenshi, υποστήριξε ότι η διαδικασία δεν θα δώσει οριστική λύση:
«Αυτό το “never-endum” δεν θα τελειώσει τον Οκτώβριο.»
Ο Nenshi κατηγόρησε τη Smith ότι παραπλανεί τους πολίτες.
«Το να λέει η Danielle Smith “θέλατε δημοψήφισμα” δεν είναι μόνο ψέμα και gaslighting· αντιμετωπίζει τους πολίτες της Alberta σαν να είναι ανόητοι. Και οι πολίτες της Alberta δεν είναι ανόητοι.»
Σύμφωνα με τον ίδιο, όσοι συγκέντρωσαν υπογραφές υπέρ της ανεξαρτησίας «χρησιμοποιήθηκαν ως πιόνια» σε μια διαδικασία της οποίας το αποτέλεσμα ήταν ήδη πολιτικά προδιαγεγραμμένο.
Η συζήτηση για το μέλλον της Alberta παραμένει ανοιχτή, με το δημοψήφισμα της 19ης Οκτωβρίου να εξελίσσεται πλέον σε μία από τις πιο κρίσιμες πολιτικές αναμετρήσεις στον σύγχρονο Canada.
Διαβάστε επίσης:
Στις 19 Οκτωβρίου το δημοψήφισμα για την απόσχιση της Alberta απ’ τον Καναδά
Νέα ενεργειακή συνεργασία Alberta – Ottawa με αυξήσεις στην τιμή άνθρακα
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ