Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump προκάλεσε παγκόσμια αίσθηση αποκαλύπτοντας ότι ακύρωσε την τελευταία στιγμή νέα στρατιωτική επίθεση εναντίον του Ιράν. Η αποκάλυψη αυτή έγινε αρχικά μέσω της πλατφόρμας Truth Social και στη συνέχεια επιβεβαιώθηκε από τον ίδιο σε δηλώσεις του προς τους δημοσιογράφους.
Η εξέλιξη θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς ο Trump δεν είχε αναφερθεί ποτέ προηγουμένως δημόσια σε συγκεκριμένο σχέδιο στρατιωτικού χτυπήματος.
Αντίθετα, μέχρι πρόσφατα υιοθετούσε ιδιαίτερα επιθετική ρητορική απέναντι στην Τεχεράνη, απειλώντας ακόμη και με ολοκληρωτική καταστροφή του ιρανικού καθεστώτος αν αποτύγχαναν οι συνομιλίες.
Οι πιέσεις από τον αραβικό κόσμο
Σύμφωνα με τον Αμερικανό πρόεδρο, καθοριστικό ρόλο στην απόφασή του έπαιξαν οι ηγέτες του Κατάρ, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, οι οποίοι φέρονται να του ζήτησαν να μην προχωρήσει στην επίθεση.
Οι χώρες του Κόλπου, παρότι διατηρούν σοβαρές διαφωνίες με το Ιράν, ανησυχούν έντονα για το ενδεχόμενο γενικευμένου πολέμου στη Μέση Ανατολή. Ένα νέο στρατιωτικό μέτωπο θα μπορούσε να προκαλέσει:
- εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου,
- αποσταθεροποίηση των ενεργειακών αγορών,
- πλήγμα στις θαλάσσιες μεταφορές,
- νέα κύματα προσφύγων και
- οικονομική ύφεση σε ολόκληρη την περιοχή.
«Υπάρχουν πολύ καλές πιθανότητες συμφωνίας»
Ο Trump εμφανίστηκε αισιόδοξος για την πορεία των έμμεσων διαπραγματεύσεων ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη, λέγοντας πως υπάρχουν «πολύ καλές πιθανότητες» να επιτευχθεί συμφωνία.
Μάλιστα, δήλωσε χαρακτηριστικά:
«Αν μπορέσουμε να το κάνουμε αυτό χωρίς να τους βομβαρδίσουμε και να τους διαλύσουμε, θα ήμουν πολύ ευτυχής».
Παρά τη φαινομενική αποκλιμάκωση, ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι ο αμερικανικός στρατός παραμένει σε πλήρη επιχειρησιακή ετοιμότητα και ότι οι ΗΠΑ μπορούν να εξαπολύσουν «ολοκληρωτική και ευρείας κλίμακας επίθεση» ανά πάσα στιγμή, εάν δεν υπάρξει αποδεκτή συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Οι απαιτήσεις των ΗΠΑ και οι «κόκκινες γραμμές» του Ιράν
Στο επίκεντρο της έντασης παραμένει το πυρηνικό πρόγραμμα της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Η Ουάσιγκτον απαιτεί αυστηρούς περιορισμούς στις πυρηνικές δραστηριότητες της Τεχεράνης, ζητώντας – σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης – να παραμείνει ενεργή μόνο μία πυρηνική εγκατάσταση και να μεταφερθεί στις ΗΠΑ το απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου.
Το Ιράν απορρίπτει κατηγορηματικά τέτοιες απαιτήσεις, επιμένοντας ότι το πυρηνικό του πρόγραμμα έχει αποκλειστικά ειρηνικό χαρακτήρα.
Ο Ιρανός πρόεδρος Masoud Pezeshkian υπογράμμισε μέσω X ότι:
«Ο διάλογος δεν σημαίνει παράδοση».
Παράλληλα ξεκαθάρισε πως η χώρα του «δεν θα απεμπολήσει τα νόμιμα δικαιώματα του ιρανικού λαού».
Η απάντηση των Φρουρών της Επανάστασης
Ιδιαίτερα επιθετική ήταν και η αντίδραση του πρώην διοικητή των Φρουρών της Επανάστασης Mohsen Rezaei, ο οποίος χλεύασε δημόσια τον Trump για την ακύρωση της επίθεσης.
Σε ανάρτησή του στα κοινωνικά δίκτυα, υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ επιχείρησαν μέσω απειλών να αναγκάσουν το Ιράν να υποχωρήσει, όμως – όπως ανέφερε – «η σιδερένια γροθιά των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων» θα εξαναγκάσει τελικά τους αντιπάλους του Ιράν να κάνουν πίσω.
Ο πόλεμος στον Λίβανο και η παράλληλη κρίση με τη Χεζμπολάχ
Την ίδια στιγμή, η κατάσταση παραμένει εκρηκτική και στον Λίβανο, όπου συνεχίζονται οι συγκρούσεις ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Hezbollah.
Σύμφωνα με τις τελευταίες ανακοινώσεις, περισσότεροι από 3.000 άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους από την έναρξη των εχθροπραξιών στις αρχές Μαρτίου, ενώ οι αεροπορικοί βομβαρδισμοί και οι ανταλλαγές πυρών συνεχίζονται παρά τις προσπάθειες για παράταση της εκεχειρίας.
Η κρίση αυτή συνδέεται άμεσα με την αντιπαράθεση ΗΠΑ–Ιράν, καθώς η Hezbollah θεωρείται ο σημαντικότερος περιφερειακός σύμμαχος της Τεχεράνης.
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ