Η αντιστροφή του brain drain και η σταδιακή επιστροφή Ελλήνων που έφυγαν τα χρόνια της οικονομικής κρίσης βρέθηκαν στο επίκεντρο της τοποθέτησης του υπουργού Επικρατείας, Άκης Σκέρτσος.
Ο υπουργός παρουσίασε στοιχεία από τη μελέτη του ΕΚΤ και του ΟΟΣΑ για την ελληνική διασπορά και τις προοπτικές επαναπατρισμού, τα οποία, όπως ανέφερε, αποτυπώνουν τη μεταβολή της μεταναστευτικής εικόνας της χώρας.
Όπως ανέφερε, από το 2021 καταγράφεται σταθερή αύξηση των επιστροφών Ελλήνων από το εξωτερικό, ενώ το 2023 αποτέλεσε σημείο καμπής, καθώς για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια οι επιστροφές ξεπέρασαν αριθμητικά τις αποχωρήσεις.
Κατά τον ίδιο, η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί τη μετάβαση από το brain drain σε μια νέα περίοδο επαναπατρισμού ανθρώπινου δυναμικού.
Ιδιαίτερη σημασία απέδωσε και στα ποιοτικά χαρακτηριστικά όσων επιστρέφουν.
Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας που παρουσίασε, οι περισσότεροι ανήκουν σε νεότερες ηλικιακές ομάδες και διαθέτουν υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης και εξειδίκευσης, γεγονός που, όπως υποστήριξε, ενισχύει το ανθρώπινο κεφάλαιο της ελληνικής οικονομίας και δημιουργεί καλύτερες προοπτικές για την παραγωγικότητα και την καινοτομία.
Ο Άκης Σκέρτσος απέδωσε τη μεταβολή αυτή κυρίως στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης προς τη χώρα.
Όπως σημείωσε, οι αποφάσεις επιστροφής δεν λαμβάνονται μόνο με οικονομικά κριτήρια, αλλά επηρεάζονται από τη συνολική εικόνα που εκπέμπει η Ελλάδα ως ασφαλής χώρα με σταθερή οικονομία, κοινωνική συνοχή και περισσότερες επαγγελματικές ευκαιρίες.
Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η εμπιστοσύνη οικοδομείται σταδιακά και απαιτεί χρόνο μέχρι να μετατραπεί σε πραγματικές αποφάσεις επιστροφής.
Στο οικονομικό σκέλος, ο υπουργός συνέδεσε τη θετική τάση με τη βελτίωση βασικών μακροοικονομικών δεικτών.
Επισήμανε ότι η Ελλάδα ανέκτησε την επενδυτική βαθμίδα έπειτα από 13 χρόνια, επέστρεψε στις διεθνείς αγορές, ενώ το 2026 εξήλθε από τη λίστα των χωρών με μακροχρόνιες μακροοικονομικές ανισορροπίες.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εξελίξεις αυτές ενισχύουν τη διεθνή αξιοπιστία της χώρας και λειτουργούν ως παράγοντες προσέλκυσης επενδύσεων και επιστημονικού δυναμικού.
Παράλληλα, ο υπουργός υποστήριξε ότι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας βασίζεται σε ένα ευρύ πλέγμα μεταρρυθμίσεων.
Αναφέρθηκε στις παρεμβάσεις για τη μείωση της φοροδιαφυγής μέσω της ψηφιοποίησης των συναλλαγών, στις φορολογικές ελαφρύνσεις για νέους και οικογένειες, στη μείωση του δημόσιου χρέους, καθώς και στις αλλαγές που υλοποιούνται στους τομείς της υγείας, της εκπαίδευσης, της ενέργειας και της ψηφιακής λειτουργίας του κράτους.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στη μετάβαση της χώρας προς μια οικονομία που στηρίζεται περισσότερο στη γνώση και την καινοτομία.
Όπως ανέφερε, πρωτοβουλίες όπως το Brain Regain, το Elevate Greece, οι επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη, το AI Factory στο Λαύριο και ο υπερυπολογιστής «Δαίδαλος» εντάσσονται σε μια στρατηγική που αποσκοπεί στη δημιουργία περισσότερων ευκαιριών για επιστήμονες και εξειδικευμένους επαγγελματίες στην Ελλάδα.
Παρά τη θετική εικόνα που παρουσίασε, ο Άκης Σκέρτσος αναγνώρισε ότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές προκλήσεις.
Όπως τόνισε, απαιτείται περαιτέρω ενίσχυση της αξιοκρατίας, της έρευνας, της καινοτομίας και της επιχειρηματικότητας, ώστε η επιστροφή των Ελλήνων του εξωτερικού να αποκτήσει πιο μόνιμα χαρακτηριστικά και να αξιοποιηθεί αποτελεσματικά το ανθρώπινο δυναμικό που επιστρέφει.
Συνολικά, η ανάλυση των στοιχείων που παρουσίασε ο υπουργός οδηγεί στο συμπέρασμα ότι η Ελλάδα εμφανίζει πλέον ενδείξεις αντιστροφής της τάσης του brain drain.
Η αύξηση των επιστροφών από το 2021, η υπεροχή τους έναντι των αποχωρήσεων το 2023 και η επιστροφή νέων επιστημόνων συνθέτουν, σύμφωνα με τον Άκη Σκέρτσο, μια εικόνα σταδιακής αλλαγής, η οποία συνδέεται άμεσα με τη βελτίωση των οικονομικών προοπτικών και την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης προς τη χώρα.
Ωστόσο, όπως προκύπτει και από την τοποθέτησή του, η διατήρηση αυτής της δυναμικής θα εξαρτηθεί από τη συνέχιση των μεταρρυθμίσεων και τη δημιουργία ακόμη περισσότερων ποιοτικών ευκαιριών απασχόλησης και εξέλιξης στην Ελλάδα.
Διαβάστε επίσης:
Ελληνική Διασπορά: Πάνω από 7 εκατομμύρια ομογενείς αποτελούν τη μεγάλη δύναμη του Ελληνισμού
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ