Η Ελλάδα έγινε εξαγωγική δύναμη στο ρεύμα: +206% το πλεόνασμα και «φρένο» στις τιμές – Το στοίχημα του καλοκαιριού
Η ελληνική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας περνά σε μια νέα φάση, με τις εξαγωγές ρεύματος να μετατρέπονται πλέον σε βασικό «όπλο» της οικονομίας και σε παράγοντα σταθεροποίησης των τιμών ενόψει ενός δύσκολου καλοκαιριού.
Τα στοιχεία του πρώτου τριμήνου του 2026 δείχνουν μια θεαματική ανατροπή στο ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας. Η Ελλάδα όχι μόνο καλύπτει τις εγχώριες ανάγκες, αλλά εξελίσσεται σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας προς τις αγορές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, αξιοποιώντας τη ραγδαία ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και την αυξημένη παραγωγή από φωτοβολταϊκά, αιολικά και υδροηλεκτρικά.
Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο αφορά το εμπορικό ισοζύγιο ηλεκτρικής ενέργειας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το πλεόνασμα εκτινάχθηκε στα 340 εκατ. ευρώ από μόλις 111 εκατ. ευρώ πέρυσι, καταγράφοντας σχεδόν τριπλασιασμό μέσα σε έναν χρόνο. Την ίδια στιγμή, οι καθαρές εξαγωγές ενέργειας σε όρους όγκου τετραπλασιάστηκαν, ξεπερνώντας ήδη από το πρώτο τρίμηνο τις συνολικές επιδόσεις ολόκληρου του 2025.
Η εικόνα αυτή απέχει έτη φωτός από το 2019, όταν η χώρα κατέγραφε ενεργειακό έλλειμμα περίπου 400 εκατ. ευρώ και εξαρτιόταν σε μεγάλο βαθμό από ακριβές εισαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι ΑΠΕ αλλάζουν το παιχνίδι στην αγορά ρεύματος
Η μεγάλη ανατροπή προέρχεται κυρίως από την εκρηκτική ανάπτυξη των ΑΠΕ. Τα φωτοβολταϊκά αύξησαν την παραγωγή τους κατά 31,4%, τα αιολικά κατά 37,2%, ενώ τα υδροηλεκτρικά κατέγραψαν άλμα 282%, καθώς οι έντονες βροχοπτώσεις και τα αυξημένα αποθέματα νερού ενίσχυσαν σημαντικά την παραγωγή.
Το κρίσιμο στοιχείο όμως δεν είναι μόνο η παραγωγή, αλλά η χρονική κατανομή της. Παρά τις μηδενικές ή ακόμη και αρνητικές τιμές που εμφανίζονται συχνά τις μεσημβρινές ώρες λόγω υπερπαραγωγής από φωτοβολταϊκά, οι ελληνικές εξαγωγές δεν περιορίζονται πλέον μόνο στο «μεσημεριανό πλεόνασμα».
Σύμφωνα με πηγές του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η Ελλάδα εξάγει ηλεκτρική ενέργεια προς τη Βουλγαρία σχεδόν όλο το 24ωρο, ενώ οι ροές παραμένουν ισχυρές ακόμη και τις βραδινές ώρες, όταν μειώνεται η παραγωγή των φωτοβολταϊκών. Αυτό σημαίνει ότι το ελληνικό σύστημα αποκτά πλέον πιο σταθερή και ανταγωνιστική ενεργειακή βάση.
Παράλληλα, οι σχετικά χαμηλότερες τιμές στην ελληνική αγορά σε σχέση με Βουλγαρία, Ρουμανία και Ιταλία λειτουργούν ως φυσικό πλεονέκτημα για τις εξαγωγές, αλλά και ως «ασπίδα» απέναντι σε ακριβότερες εισαγωγές από τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Οι μπαταρίες μπαίνουν στο σύστημα και αλλάζουν τις ισορροπίες
Το νέο στοιχείο που αρχίζει να μεταβάλλει ουσιαστικά την αγορά είναι η σταδιακή είσοδος των συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας.
Οι πρώτες μπαταρίες έχουν ήδη τεθεί σε λειτουργία με ισχύ περίπου 150 MW, ενώ μέσα στο καλοκαίρι η δυναμικότητα αναμένεται να φτάσει τα 500 με 600 MW. Η εξέλιξη αυτή θεωρείται κομβική, καθώς επιτρέπει στο σύστημα να αποθηκεύει φθηνή «πράσινη» ενέργεια κατά τις ώρες υπερπαραγωγής και να τη διοχετεύει αργότερα στο δίκτυο όταν αυξάνεται η ζήτηση.
Ουσιαστικά, οι μπαταρίες περιορίζουν δύο από τα μεγαλύτερα προβλήματα της αγοράς: τις αναγκαστικές περικοπές παραγωγής ΑΠΕ και την ανάγκη ενεργοποίησης ακριβών μονάδων φυσικού αερίου τις βραδινές ώρες.
Το πρόβλημα των περικοπών παραμένει πάντως οξύ. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Green Tank, μόνο στο πρώτο τρίμηνο του έτους χάθηκαν περίπου 410 GWh πράσινης ενέργειας, ενώ μέχρι τα τέλη Μαΐου οι περικοπές είχαν ήδη εκτοξευθεί στις 1,35 TWh.
Παρά τις πιέσεις, στο ΥΠΕΝ επικρατεί συγκρατημένη αισιοδοξία για την πορεία των τιμών μέσα στο καλοκαίρι. Οι τιμές χονδρικής παραμένουν μέχρι στιγμής σχετικά σταθερές, κοντά στα 89 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ η αυξημένη ηλιοφάνεια και η ενίσχυση της παραγωγής από ΑΠΕ εκτιμάται ότι θα λειτουργήσουν ως ανάχωμα απέναντι στις πιέσεις της θερινής ζήτησης.
Το μεγάλο στοίχημα πλέον για την Ελλάδα δεν είναι μόνο να παράγει περισσότερο «πράσινο» ρεύμα, αλλά να καταφέρει να το αποθηκεύει, να το διαχειρίζεται αποτελεσματικά και να το μετατρέπει σε μόνιμο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για την οικονομία.
Διαβάστε επίσης: Ενεργειακή ανατροπή: Φθηνότερο ρεύμα υπόσχονται πλέον οι ΑΠΕ με αποθήκευση
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ