Το λευκό φανάρι για αυτόνομα οχήματα υπόσχεται λιγότερη κίνηση και πιο «έξυπνες» διασταυρώσεις, ανοίγοντας τον δρόμο για μια νέα εποχή στην κυκλοφορία των πόλεων
Για δεκαετίες, οι οδηγοί σε κάθε γωνιά του κόσμου εκπαιδεύονται στον ίδιο απόλυτο κανόνα: κόκκινο σημαίνει «στοπ», πράσινο «προχώρα» και πορτοκαλί «ετοιμάσου». Τώρα όμως, συζητείται όλο και περισσότερο το ενδεχόμενο να εμφανιστεί ένα λευκό φανάρι στους δρόμους. Το μοντέλο αυτό έμοιαζε αδιαπραγμάτευτο και σχεδόν αδύνατο να αλλάξει.
Όμως η ραγδαία ανάπτυξη των αυτόνομων οχημάτων και των «έξυπνων» συστημάτων μετακίνησης φαίνεται πως ανοίγει τον δρόμο για μια εντελώς διαφορετική εποχή στις διασταυρώσεις των πόλεων.
Επιστήμονες στις Ηνωμένες Πολιτείες επεξεργάζονται ένα νέο μοντέλο φωτεινής σηματοδότησης που προσθέτει ένα τέταρτο χρώμα στα φανάρια: το λευκό. Η ιδέα έχει σχεδιαστεί ειδικά για περιβάλλοντα όπου συμβατικά αυτοκίνητα και αυτόνομα οχήματα θα κινούνται ταυτόχρονα στους ίδιους δρόμους.
Το νέο σύστημα βασίζεται στην επικοινωνία των αυτόνομων αυτοκινήτων μεταξύ τους. Όταν αρκετά τέτοια οχήματα βρίσκονται σε μια διασταύρωση, ανταλλάσσουν δεδομένα σε πραγματικό χρόνο και οργανώνουν από κοινού τη ροή της κυκλοφορίας χωρίς την ανάγκη συνεχούς ελέγχου από ένα παραδοσιακό σύστημα φαναριών.
Σε εκείνη τη φάση ενεργοποιείται η λευκή ένδειξη, η οποία ουσιαστικά καθοδηγεί τους οδηγούς των συμβατικών οχημάτων να ακολουθούν τη ροή του αυτοκινήτου μπροστά τους.
Η λογική είναι να περιοριστούν οι άσκοπες καθυστερήσεις, τα συνεχόμενα φρεναρίσματα και οι κυκλοφοριακές «εκρήξεις» που δημιουργούνται στα αστικά κέντρα.
Τα αυτόνομα αυτοκίνητα γίνονται… διαχειριστές της κυκλοφορίας
Το ενδιαφέρον στοιχείο της νέας τεχνολογίας είναι ότι δεν στηρίζεται αποκλειστικά σε κάποιο κεντρικό σύστημα ελέγχου.
Στην πράξη, κάθε συνδεδεμένο όχημα λειτουργεί σαν ένας μικρός κόμβος υπολογιστικής επεξεργασίας, συμμετέχοντας στη λήψη αποφάσεων για το πώς θα κινηθεί η κυκλοφορία μέσα στη διασταύρωση.
Τα δεδομένα που έχουν προκύψει από τις πρώτες προσομοιώσεις είναι εντυπωσιακά. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι το σύστημα μπορεί να μειώσει δραστικά τον χρόνο αναμονής στα φανάρια και να βελτιώσει σημαντικά τη συνολική ροή των οχημάτων.
Σε ορισμένα μοντέλα, οι καθυστερήσεις περιορίστηκαν σχεδόν ολοκληρωτικά, ενώ δεν καταγράφηκαν επικίνδυνες συγκρούσεις ανάμεσα σε οχήματα.
Ακόμη πιο σημαντικό είναι ότι τα οφέλη εμφανίζονται ακόμη και όταν το ποσοστό αυτόνομων αυτοκινήτων παραμένει χαμηλό. Δηλαδή, η τεχνολογία δεν απαιτεί να κυκλοφορούν παντού ρομποτικά οχήματα για να αρχίσει να αποδίδει.
Οι ερευνητές ενσωμάτωσαν επίσης στα μοντέλα και την κίνηση πεζών, επιχειρώντας να δημιουργήσουν ένα σύστημα πιο ασφαλές και για όσους μετακινούνται χωρίς αυτοκίνητο.
Όσο για το γιατί επιλέχθηκε το λευκό χρώμα, οι επιστήμονες διευκρινίζουν ότι αυτό δεν θεωρείται απαραίτητα οριστικό. Η βασική προϋπόθεση είναι το νέο σήμα να ξεχωρίζει καθαρά από τα υπόλοιπα και να μπορεί να υιοθετηθεί με ενιαίο τρόπο διεθνώς.
Η μεγάλη απόσταση από την ελληνική πραγματικότητα
Παρά τον ενθουσιασμό που προκαλεί η ιδέα, η εφαρμογή της απέχει ακόμη αρκετά από την καθημερινότητα των περισσότερων χωρών.
Κανένα κράτος δεν έχει μέχρι στιγμής υιοθετήσει επίσημα τέτοιου είδους φανάρια σε κανονικές συνθήκες κυκλοφορίας, ενώ τα πρώτα πιλοτικά βήματα αναμένονται κυρίως σε ερευνητικά περιβάλλοντα και ελεγχόμενες εγκαταστάσεις.
Για την Ελλάδα ειδικά, το σενάριο μοιάζει ακόμη πιο μακρινό. Η Αθήνα συνεχίζει να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα κυκλοφοριακής συμφόρησης, με παλαιωμένα δίκτυα σηματοδότησης και περιορισμένη ψηφιακή υποδομή.
Την ίδια στιγμή, η παρουσία αυτόνομων οχημάτων στους ελληνικούς δρόμους παραμένει σχεδόν μηδενική, ενώ ακόμη και η μετάβαση στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα εξελίσσεται με αργούς ρυθμούς.
Παρόλα αυτά, η συζήτηση για το τέταρτο φανάρι αποτυπώνει κάτι πολύ μεγαλύτερο: τη μετάβαση των πόλεων σε ένα νέο μοντέλο «έξυπνης» κινητικότητας, όπου η τεχνολογία θα παρεμβαίνει όλο και περισσότερο στη διαχείριση της καθημερινής μετακίνησης.
Και μπορεί το λευκό φανάρι να αργήσει να εμφανιστεί στους ελληνικούς δρόμους, όμως οι αλλαγές που φέρνει η εποχή των αυτόνομων οχημάτων έχουν ήδη ξεκινήσει να επανασχεδιάζουν το μέλλον της κυκλοφορίας.
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ