Η κυβέρνηση ανοίγει τον φάκελο των κλειστών κατοικιών – Το νέο μοντέλο στέγασης που εξετάζεται
Με τη στεγαστική κρίση να μετατρέπεται σε μία από τις μεγαλύτερες κοινωνικές και οικονομικές πιέσεις για τα νοικοκυριά, η κυβέρνηση επεξεργάζεται νέο πακέτο παρεμβάσεων με στόχο να αυξήσει άμεσα την προσφορά κατοικιών και να συγκρατήσει την ανοδική πορεία των ενοικίων και των τιμών αγοράς.
Στο επίκεντρο του σχεδιασμού βρίσκεται η ενεργοποίηση χιλιάδων κλειστών κατοικιών που παραμένουν εκτός αγοράς, ακόμη και σε περιοχές υψηλής ζήτησης. Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, περίπου 794.000 σπίτια παραμένουν σήμερα ανεκμετάλλευτα, γεγονός που περιορίζει δραματικά τη διαθέσιμη προσφορά και εντείνει την πίεση στην αγορά ακινήτων.
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ενός νέου στεγαστικού προγράμματος στα πρότυπα του «Σπίτι μου», με χρηματοδότηση είτε από το ΕΣΠΑ είτε από νέα ευρωπαϊκά εργαλεία. Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το νέο μοντέλο θα συνδυάζεται με προγράμματα ανακαίνισης, επιχειρώντας να επαναφέρει στην αγορά παλιά και κλειστά ακίνητα που σήμερα παραμένουν αδρανή.
Η αγορά ακινήτων θεωρεί ότι χωρίς ισχυρά φορολογικά και χρηματοδοτικά κίνητρα δύσκολα θα αλλάξει η εικόνα. Η συνεχής άνοδος των ενοικίων, η έκρηξη των βραχυχρόνιων μισθώσεων και το αυξημένο κόστος ανακαίνισης έχουν οδηγήσει πολλούς ιδιοκτήτες είτε να κρατούν κλειστά τα ακίνητα είτε να τα κατευθύνουν αποκλειστικά στην τουριστική αγορά.
Το νέο μοντέλο στέγασης και η πίεση από την Ευρώπη
Το στεγαστικό πρόβλημα δεν αντιμετωπίζεται πλέον μόνο ως κοινωνικό ζήτημα, αλλά και ως κρίσιμο οικονομικό θέμα που επηρεάζει την ανάπτυξη, την κινητικότητα εργαζομένων και τη συνολική ανταγωνιστικότητα της οικονομίας.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Μιερρακάκης έφερε το θέμα προς συζήτηση στο άτυπο Eurogroup στη Λευκωσία, επιδιώκοντας ευρωπαϊκό συντονισμό και ανταλλαγή πρακτικών μεταξύ χωρών που αντιμετωπίζουν ανάλογες πιέσεις.
Η κυβέρνηση επιχειρεί να αξιοποιήσει εργαλεία που ήδη εφαρμόζονται σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Στην Ισπανία, για παράδειγμα, προωθήθηκαν περιορισμοί στις βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb και κρατικά προγράμματα κατασκευής προσιτής κατοικίας. Στην Ιρλανδία εφαρμόζεται το πολυετές σχέδιο «Housing for All», με δισεκατομμύρια ευρώ να κατευθύνονται σε νέες κατοικίες και κοινωνική στέγη. Η Κροατία επέλεξε αυστηρότερη φορολογία για κενά ακίνητα και τουριστικές κατοικίες, επιχειρώντας να επιστρέψουν περισσότερα σπίτια στη μακροχρόνια μίσθωση.
Στην Αθήνα εξετάζεται πλέον πιο ενεργά η σύνδεση φορολογικών κινήτρων, ανακαινίσεων και αξιοποίησης δημόσιας περιουσίας, καθώς η κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι χωρίς αύξηση της προσφοράς δύσκολα θα υπάρξει ουσιαστική αποκλιμάκωση στις τιμές.
Το στοίχημα μετά το «Σπίτι μου 2»
Η συζήτηση ανοίγει την ώρα που το πρόγραμμα «Σπίτι μου 2» ολοκληρώνει τον κύκλο νέων αιτήσεων, με την 31η Μαΐου να αποτελεί την τελευταία ημέρα υποβολής. Οι υπογραφές δανειακών συμβάσεων θα συνεχιστούν έως τις 31 Αυγούστου, όμως ήδη στο κυβερνητικό επιτελείο εξετάζεται η επόμενη φάση της στεγαστικής πολιτικής.
Παράλληλα, προχωρά και το μοντέλο κοινωνικής αντιπαροχής με αξιοποίηση δημόσιων εκτάσεων σε περιοχές όπως η Παιανία, η Πάτρα, η Λάρισα και οι Σέρρες, σε μια προσπάθεια δημιουργίας νέου αποθέματος προσιτής κατοικίας.
Το βασικό ερώτημα πλέον είναι εάν τα νέα μέτρα θα καταφέρουν να επαναφέρουν στην αγορά χιλιάδες κλειστά ακίνητα και να ανακόψουν τη συνεχή άνοδο των ενοικίων που πιέζει ιδιαίτερα νέους, εργαζόμενους και οικογένειες μεσαίου εισοδήματος.
Η επόμενη περίοδος αναμένεται κρίσιμη, καθώς η στεγαστική πίεση εξελίσσεται σε έναν από τους πιο καθοριστικούς παράγοντες για την κοινωνική συνοχή αλλά και για τη συνολική πορεία της ελληνικής οικονομίας.
Διαβάστε επίσης: Στεγαστική κρίση στην Ελλάδα: Τα ενοίκια αυξάνονται με ρυθμούς ταχύτερους από ό,τι τα εισοδήματα
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ