Τετάρτη, 14 Οκτωβρίου, 2026

Νέο τοπίο στις ξένες επενδύσεις: Το πλαίσιο στην Ελλάδα

Στη Βουλή κατατέθηκε το σχέδιο νόμου του υπουργείου Ανάπτυξης με τίτλο «Νέα κίνητρα Άμεσων Ξένων Επενδύσεων, αναδιάρθρωση Διεύθυνσης Άμεσων Ξένων Επενδύσεων και λοιπές διατάξεις», με στόχο τη δημιουργία ενός πιο οργανωμένου πλαισίου για την προσέλκυση και την υλοποίηση επενδύσεων από ξένα κεφάλαια.

Το νομοσχέδιο προβλέπει τη θέσπιση στοχευμένων επενδυτικών κινήτρων, την ενοποίηση των διαδικασιών για την αξιολόγηση, την έγκριση και την παρακολούθηση των επενδυτικών σχεδίων, καθώς και ειδικό καθεστώς κρατικών ενισχύσεων.

Παράλληλα, προβλέπεται η αναδιοργάνωση της αρμόδιας Διεύθυνσης Άμεσων Ξένων Επενδύσεων και η δημιουργία εξειδικευμένης οργανικής μονάδας, στην οποία θα συγκεντρωθούν οι σχετικές αρμοδιότητες.

Η επεξεργασία του νομοσχεδίου στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή αναμένεται να ξεκινήσει την Παρασκευή.

Αυστηρότεροι κανόνες στην Ευρωπαϊκή Ένωση

Την ίδια στιγμή, σε ευρωπαϊκό επίπεδο βρίσκεται σε εξέλιξη η συζήτηση για την αυστηροποίηση του πλαισίου που διέπει τις ξένες επενδύσεις σε στρατηγικούς βιομηχανικούς κλάδους.

Στο επίκεντρο βρίσκονται τομείς όπως τα ηλεκτρικά οχήματα, οι μπαταρίες, τα φωτοβολταϊκά, οι κρίσιμες πρώτες ύλες και γενικότερα τεχνολογίες που θεωρούνται σημαντικές για την ενεργειακή και βιομηχανική μετάβαση της Ευρώπης.

Οι προτεινόμενες αλλαγές συνδέονται με την προσπάθεια της ΕΕ να περιορίσει τις υπερβολικές εξαρτήσεις από τρίτες χώρες που διαθέτουν ιδιαίτερα ισχυρή θέση σε συγκεκριμένες στρατηγικές αγορές.

Στο μικροσκόπιο επενδύσεις άνω των 50 εκατ. ευρώ

Με βάση τις προτάσεις που βρίσκονται υπό επεξεργασία σε ευρωπαϊκό επίπεδο, επενδύσεις άνω των 50 εκατ. ευρώ σε στρατηγικούς κλάδους, στους οποίους μια τρίτη χώρα διαθέτει ιδιαίτερα υψηλό παγκόσμιο μερίδιο αγοράς, θα μπορούσαν να υπόκεινται σε αυξημένη εποπτεία.

Το συγκεκριμένο όριο είναι χαμηλότερο από τα 100 εκατ. ευρώ που είχαν περιληφθεί σε προηγούμενη πρόταση.

Οι σχετικές ρυθμίσεις αφορούν κυρίως περιπτώσεις όπου μια τρίτη χώρα κατέχει τουλάχιστον 40% του παγκόσμιου μεριδίου αγοράς σε έναν συγκεκριμένο στρατηγικό τομέα. Η Κίνα αποτελεί βασικό σημείο αναφοράς στη σχετική συζήτηση, λόγω της ισχυρής παρουσίας κινεζικών επιχειρήσεων σε σειρά βιομηχανικών και τεχνολογικών κλάδων.

Οι όροι για τους ξένους επενδυτές

Οι προτάσεις προβλέπουν αυξημένες απαιτήσεις για επενδύσεις που προέρχονται από χώρες με κυρίαρχη θέση σε στρατηγικές αγορές.

Μεταξύ των προϋποθέσεων που έχουν τεθεί στο τραπέζι περιλαμβάνονται ο περιορισμός της συμμετοχής έως το 49% στο μετοχικό κεφάλαιο ευρωπαϊκής εταιρείας και η συνεργασία μέσω κοινοπραξίας με ευρωπαϊκή επιχείρηση.

Παράλληλα, προβλέπονται απαιτήσεις για μεταφορά τεχνογνωσίας και τεχνολογίας, ενώ τουλάχιστον 60% του εργατικού δυναμικού θα πρέπει να αποτελείται από εργαζομένους στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στο ίδιο πλαίσιο περιλαμβάνεται πρόβλεψη για επανεπένδυση τουλάχιστον 1% των ετήσιων εσόδων στην έρευνα και ανάπτυξη εντός Ευρώπης, καθώς και για προμήθεια τουλάχιστον 30% των παραγωγικών εισροών από την ευρωπαϊκή αγορά.

Στο επίκεντρο οι πράσινες τεχνολογίες

Το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο δεν περιορίζεται στα ηλεκτρικά οχήματα, τις μπαταρίες και τα φωτοβολταϊκά. Οι προτάσεις επεκτείνονται και σε άλλες τεχνολογίες που συνδέονται με την πράσινη μετάβαση, όπως οι ανεμογεννήτριες, οι ηλεκτρολύτες και οι αντλίες θερμότητας.

Για συγκεκριμένες κατηγορίες επενδύσεων προβλέπεται η εκπλήρωση τουλάχιστον τριών από τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Βασικός στόχος είναι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής παραγωγικής βάσης και η μείωση των εξαρτήσεων από τρίτες χώρες σε τεχνολογίες και προϊόντα που θεωρούνται κρίσιμα για την ευρωπαϊκή οικονομία και την ενεργειακή μετάβαση.

Νέοι όροι και στις δημόσιες συμβάσεις

Οι προτεινόμενες αλλαγές αφορούν και την πρόσβαση ξένων εταιρειών στις δημόσιες συμβάσεις και σε προγράμματα κρατικής στήριξης.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα μπορούσε να επιβάλλει συγκεκριμένες προϋποθέσεις για τη συμμετοχή προϊόντων από τρίτες χώρες, λαμβάνοντας υπόψη και το κατά πόσο οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις έχουν αντίστοιχη πρόσβαση στις αγορές των χωρών προέλευσης.

Η κατεύθυνση αυτή εντάσσεται στη γενικότερη ευρωπαϊκή στρατηγική για την ενίσχυση της βιομηχανικής βάσης της ΕΕ και την προστασία κρίσιμων αλυσίδων εφοδιασμού.

Η Ελλάδα αναζητά περισσότερες ξένες επενδύσεις

Για την Ελλάδα, το νέο νομοσχέδιο έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η προσέλκυση ξένων επενδύσεων αποτελεί βασικό στόχο της οικονομικής πολιτικής.

Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να συνδυάσει τα επενδυτικά κίνητρα με πιο ενιαίες και ταχύτερες διοικητικές διαδικασίες, διευκολύνοντας την αξιολόγηση και την υλοποίηση επενδυτικών σχεδίων.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ωστόσο, το περιβάλλον για τις ξένες επενδύσεις γίνεται πιο σύνθετο, καθώς η ΕΕ επιδιώκει να διατηρήσει την πρόσβαση σε διεθνή κεφάλαια, ενώ παράλληλα θέτει αυστηρότερους όρους για επενδύσεις σε στρατηγικούς κλάδους.

Οι ευρωπαϊκές ρυθμίσεις βρίσκονται ακόμη υπό διαμόρφωση και οι τελικοί κανόνες θα προκύψουν μετά την ολοκλήρωση της θεσμικής διαδικασίας και των διαπραγματεύσεων μεταξύ των ευρωπαϊκών θεσμών και των κρατών-μελών.

Don't Miss