Νέο πληθωριστικό σοκ: Η ενεργειακή κρίση και οι γεωπολιτικές εξελίξεις επηρεάζουν το κόστος ζωής και τις αποφάσεις της Τράπεζας του Καναδά
Η γεωπολιτική αναταραχή στη Μέση Ανατολή και το νέο κύμα ανατιμήσεων στην ενέργεια επανέφεραν τον πληθωρισμό στον Καναδά πάνω από το ψυχολογικό όριο του 3%, ανατρέποντας τις προσδοκίες για ταχύτερη αποκλιμάκωση των τιμών και δημιουργώντας νέα δεδομένα για τη νομισματική πολιτική της χώρας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της καναδικής στατιστικής υπηρεσίας, ο ετήσιος πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 3,2% τον Μάιο, από 2,8% τον Απρίλιο, καταγράφοντας το υψηλότερο επίπεδο από το 2023 και ξεπερνώντας τις προβλέψεις των περισσότερων οικονομολόγων.
Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται κυρίως στην απότομη αύξηση των τιμών των καυσίμων, αλλά και στη συνεχιζόμενη άνοδο του κόστους των τροφίμων, δύο παράγοντες που εξακολουθούν να επιβαρύνουν σημαντικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Η ενεργειακή κρίση επανέρχεται στο προσκήνιο
Καθοριστικό ρόλο στην επιτάχυνση του πληθωρισμού διαδραμάτισαν οι τιμές της βενζίνης, οι οποίες αυξήθηκαν κατά 33,2% σε ετήσια βάση τον Μάιο.
Η άνοδος συνδέεται άμεσα με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις ανησυχίες για τη διεθνή προσφορά πετρελαίου, καθώς η ένταση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ προκάλεσε αναταράξεις στις αγορές ενέργειας. Σύμφωνα με τη Στατιστική Υπηρεσία του Καναδά, οι καταναλωτές πλήρωσαν τις υψηλότερες τιμές καυσίμων από τον Ιούνιο του 2022, όταν η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία είχε προκαλέσει ανάλογο ενεργειακό σοκ.
Οι αυξημένες τιμές πετρελαίου επηρέασαν και τις αερομεταφορές, καθώς το κόστος των αεροπορικών καυσίμων μετακυλίστηκε στα εισιτήρια. Ως αποτέλεσμα, οι τιμές των αεροπορικών μεταφορών αυξήθηκαν κατά 7,4% σε ετήσια βάση, αντιστρέφοντας την πτωτική πορεία που είχε καταγραφεί τον προηγούμενο μήνα.
Ωστόσο, οι οικονομολόγοι βλέπουν ήδη σημάδια αποκλιμάκωσης. Η πρόοδος των συνομιλιών μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν έχει οδηγήσει σε αισθητή υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου τις τελευταίες εβδομάδες, γεγονός που ενδέχεται να προσφέρει ανακούφιση στους καταναλωτές το επόμενο διάστημα.
Τα τρόφιμα παραμένουν ο μεγάλος πονοκέφαλος
Αν η ενέργεια ήταν ο βασικός καταλύτης της ανόδου του πληθωρισμού, τα τρόφιμα εξακολουθούν να αποτελούν το πιο επίμονο πρόβλημα για τα καναδικά νοικοκυριά.
Ο πληθωρισμός στα τρόφιμα επιταχύνθηκε στο 4,3%, παραμένοντας υψηλότερος από τον γενικό δείκτη τιμών για 16 συνεχόμενους μήνες. Η εξέλιξη αυτή αποτυπώνει τις συνεχιζόμενες πιέσεις στην εφοδιαστική αλυσίδα αλλά και το αυξημένο κόστος παραγωγής και μεταφοράς.
Ιδιαίτερα έντονη ήταν η άνοδος στις τιμές των φρέσκων λαχανικών, οι οποίες αυξήθηκαν κατά 5,5%, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη μηνιαία άνοδο για μήνα Μάιο από το 2008.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή ήταν η αύξηση στην τιμή της ντομάτας, η οποία εκτινάχθηκε κατά 45,2% σε σχέση με έναν χρόνο πριν. Οι αναλυτές αποδίδουν το φαινόμενο στις δυσμενείς καιρικές συνθήκες στο Μεξικό αλλά και στις επιπτώσεις των αμερικανικών δασμών, που περιόρισαν τις καλλιεργούμενες εκτάσεις και επιβάρυναν την προσφορά.
Παράλληλα, νέες πληθωριστικές πιέσεις εμφανίζονται και στον τεχνολογικό τομέα. Οι τιμές εξοπλισμού υπολογιστών, λογισμικού και συναφών προϊόντων αυξήθηκαν κατά 3,9%, καθώς η αυξανόμενη ζήτηση από κέντρα δεδομένων τεχνητής νοημοσύνης δημιουργεί πιέσεις στις αλυσίδες προμήθειας ηλεκτρονικών εξαρτημάτων.
Το βλέμμα στραμμένο στην Τράπεζα του Καναδά
Τα στοιχεία του Μαΐου αποκτούν ιδιαίτερη σημασία καθώς αποτελούν το τελευταίο μεγάλο πληθωριστικό σήμα πριν από την επόμενη συνεδρίαση της Bank of Canada στις 15 Ιουλίου.
Παρά την άνοδο του γενικού δείκτη, οι βασικοί δείκτες δομικού πληθωρισμού, τους οποίους παρακολουθεί στενά η κεντρική τράπεζα, παρέμειναν σε γενικές γραμμές σταθεροί. Αυτό ενισχύει την άποψη αρκετών αναλυτών ότι το μεγαλύτερο μέρος της ανόδου οφείλεται σε εξωγενείς ενεργειακούς παράγοντες και όχι σε μια γενικευμένη αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων.
Οι αγορές εκτιμούν ότι η Τράπεζα του Καναδά θα εξετάσει προσεκτικά τις εξελίξεις στις τιμές της ενέργειας πριν λάβει τις επόμενες αποφάσεις για τα επιτόκια. Εφόσον η αποκλιμάκωση των τιμών του πετρελαίου συνεχιστεί και η ένταση στη Μέση Ανατολή περιοριστεί, αρκετοί οικονομολόγοι θεωρούν πιθανό να υπάρξει νέα αποκλιμάκωση του πληθωρισμού τους επόμενους μήνες.
Προς το παρόν, πάντως, το μήνυμα είναι σαφές. Η ενέργεια εξακολουθεί να αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα αστάθειας για τις οικονομίες και τα νοικοκυριά, υπενθυμίζοντας πόσο στενά συνδέονται οι γεωπολιτικές εξελίξεις με το κόστος ζωής των πολιτών.
Διαβάστε επίσης: Καναδάς: Ο πληθωρισμός επιστρέφει στο 3% – Στο μικροσκόπιο οι επόμενες κινήσεις της κεντρικής τράπεζας
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ