Ακόμη και αν η σύγκρουση ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν λήξει σύντομα, η παγκόσμια οικονομία θα υποστεί παράπλευρες απώλειες.
Οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας είναι το πιο άμεσο αποτέλεσμα, αλλά η διάρκεια διατήρησής τους σε υψηλά επίπεδα θα καθορίσει την ένταση των προβλημάτων στις εφοδιαστικές αλυσίδες και την παγκόσμια ανάπτυξη, όπως σημειώνει ο αναλυτής του Bloomberg Marcus Ashworth.
Κόστος για καταναλωτές και επιχειρήσεις
Το πετρέλαιο κινείται πέριξ των 100 δολαρίων το βαρέλι, αυξάνοντας το κόστος για καταναλωτές και επιχειρήσεις.
Ο πληθωρισμός στη Γερμανία διαμορφώθηκε στο 2,8% τον Μάρτιο σε ετήσια βάση, στο υψηλότερο επίπεδο εδώ και πάνω από έναν χρόνο, με τις τιμές ενέργειας να αυξάνονται κατά 7,2%.
Πιο επίμονα προβλήματα, όπως η ανεργία και η μείωση των επενδύσεων, αναμένονται να εμφανιστούν σε βάθος χρόνου.
Δευτερογενείς επιπτώσεις στην αγορά εργασίας
Η άνοδος των τιμών αγαθών και υπηρεσιών επηρεάζει την καταναλωτική εμπιστοσύνη και μπορεί να οδηγήσει σε αιτήματα για αυξήσεις μισθών, τα λεγόμενα δευτερογενή αποτελέσματα, τα οποία ενδέχεται να ενισχύσουν τις προσδοκίες για υψηλότερο πληθωρισμό.
Ωστόσο, για να παγιωθούν τέτοιες πιέσεις, απαιτείται ισχυρή οικονομία και στενή αγορά εργασίας, συνθήκες που υπήρχαν μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022, αλλά όχι σήμερα.
Κίνδυνος επιβράδυνσης της ανάπτυξης
Μεγάλοι διαχειριστές ομολόγων, όπως οι JPMorgan Chase και Columbia Threadneedle Investments, εκτιμούν ότι οι αυξήσεις στις αποδόσεις ομολόγων δεν αποτιμούν σωστά τον κίνδυνο επιβράδυνσης.
Ο Daniel Ivascyn της Pimco σημειώνει ότι ένα πληθωριστικό σοκ μπορεί να μετατραπεί γρήγορα σε σοκ ανάπτυξης. Η αύξηση των τιμών ενέργειας οδηγεί ήδη σε μείωση της ζήτησης, τάση που αρχίζει να γίνεται εμφανής στην αγορά πετρελαίου.
Αναλυτές των Pimco και Goldman Sachs εκτιμούν ότι η πιθανότητα ύφεσης στις ΗΠΑ εντός του επόμενου έτους φτάνει το 30% ή και περισσότερο. Ακόμη και αν η σύγκρουση λήξει σύντομα, αναμένονται συνεχείς αναθεωρήσεις προς τα κάτω για το παγκόσμιο ΑΕΠ.
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προειδοποιεί για ένα παγκόσμιο αλλά ασύμμετρο σοκ στην ανάπτυξη, ενώ ο ΟΟΣΑ έχει ήδη μειώσει τις προβλέψεις για αρκετές χώρες. Παράλληλα, εκτιμάται ότι ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ μπορεί να φτάσει το 4,2% φέτος.
Δίλημμα για τις κεντρικές τράπεζες
Η αβεβαιότητα από τον πόλεμο καθιστά δύσκολη την ερμηνεία των οικονομικών δεδομένων. Μια υπερβολική αντίδραση στις αυξήσεις τιμών ενέχει τον κίνδυνο να χρειαστεί γρήγορη αναστροφή της νομισματικής πολιτικής, μετατρέποντας ένα ενεργειακό σοκ σε ύφεση.
Αν η επιβράδυνση παραταθεί και οδηγήσει σε υφέσεις σε πιο ευάλωτες οικονομίες, ο αποπληθωρισμός μπορεί να γίνει μεγαλύτερο πρόβλημα.
Οι αναλυτές της UBS προειδοποιούν ότι ενώ αυξάνονται οι πιθανότητες για πιο αυστηρή νομισματική πολιτική, ενισχύεται και το ενδεχόμενο διαδοχικών μειώσεων επιτοκίων αργότερα.
Ο πρόεδρος της ομοσπονδιακής κεντρικής τράπεζας των ΗΠΑ, Jerome Powell, τόνισε ότι οι πληθωριστικές προσδοκίες παραμένουν υπό έλεγχο και ότι τα εργαλεία της Fed έχουν περιορισμένη επίδραση σε σοκ προσφοράς.
Η Isabel Schnabel της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας υποστηρίζει ότι προς το παρόν η στάση αναμονής είναι πιο συνετή.
Ο Alan Taylor της Τράπεζας της Αγγλίας υπενθύμισε ότι μεγάλο μέρος της ζημιάς από τα ενεργειακά σοκ προέρχεται από τη σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής και όχι από την ίδια την αύξηση των τιμών πετρελαίου.
Σύμφωνα με το Bloomberg, το πρόβλημα που σήμερα φαίνεται ως καθαρά πληθωριστικό μπορεί σύντομα να μετατραπεί σε ζήτημα διατήρησης της αναπτυξιακής δυναμικής της παγκόσμιας οικονομίας.
Ο πληθωρισμός ενδέχεται να αυξηθεί προσωρινά, αλλά πιθανή επιβράδυνση ή ύφεση θα αφήσει την οικονομία πιο αδύναμη. Σε περιόδους κρίσης, η επιλογή της αδράνειας μπορεί να είναι η πιο συνετή στρατηγική μέχρι να ξεκαθαρίσει η κατάσταση.
ΑΚΟΛΟΥΘΕΙΣΤΕ ΜΑΣ